Senarai bab Matematik Tingkatan 4
Tajuk dan susunan bab dalam buku teks Matematik Tingkatan 4 sama dengan senarai tajuk dalam DSKP. Lajur ketiga ialah standard kandungan (SK) yang disenaraikan DSKP bagi setiap bab.
| Bab | Tajuk | Standard kandungan (DSKP) |
|---|---|---|
| 1 | Fungsi dan Persamaan Kuadratik dalam Satu Pemboleh Ubah | 1.1 Fungsi dan Persamaan Kuadratik |
| 2 | Asas Nombor | 2.1 Asas Nombor |
| 3 | Penaakulan Logik | 3.1 Pernyataan; 3.2 Hujah |
| 4 | Operasi Set | 4.1 Persilangan Set; 4.2 Kesatuan Set; 4.3 Gabungan Operasi Set |
| 5 | Rangkaian dalam Teori Graf | 5.1 Rangkaian |
| 6 | Ketaksamaan Linear dalam Dua Pemboleh Ubah | 6.1 Ketaksamaan Linear dalam Dua Pemboleh Ubah; 6.2 Sistem Ketaksamaan Linear dalam Dua Pemboleh Ubah |
| 7 | Graf Gerakan | 7.1 Graf Jarak-Masa; 7.2 Graf Laju-Masa |
| 8 | Sukatan Serakan Data Tak Terkumpul | 8.1 Serakan; 8.2 Sukatan Serakan |
| 9 | Kebarangkalian Peristiwa Bergabung | 9.1 Peristiwa Bergabung; 9.2 Peristiwa Bersandar dan Peristiwa Tak Bersandar; 9.3 Peristiwa Saling Eksklusif dan Peristiwa Tidak Saling Eksklusif; 9.4 Aplikasi Kebarangkalian Peristiwa Bergabung |
| 10 | Matematik Pengguna: Pengurusan Kewangan | 10.1 Perancangan dan Pengurusan Kewangan |
Sumber: DSKP KSSM Matematik Tingkatan 4 dan 5, Terbitan 2018 (BPK, KPM). Peruntukan masa minimum ialah 112 jam setahun bagi setiap tingkatan.
Tingkatan 4 dan 5 berkongsi satu DSKP, dan kandungan dua tahun inilah yang dinilai dalam Matematik SPM. Jadi nota Tingkatan 4 di halaman ini juga sebahagian daripada nota matematik SPM, iaitu bahagian yang dipelajari pada tahun pertama.
Nota ringkas Matematik Tingkatan 4, Bab 1-10
Bab 101
Fungsi dan Persamaan Kuadratik dalam Satu Pemboleh Ubah
DSKP: SK 1.1 · Matematik Tingkatan 4 Bab 1
Ungkapan kuadratik ialah ungkapan berbentuk ax² + bx + c dengan a ≠ 0. Kuasa tertinggi pemboleh ubah ialah 2 dan setiap kuasa mesti nombor bulat. Jadi 3x² − x ialah ungkapan kuadratik (c = 0 pun dikira), tetapi x² + √x bukan.
Fungsi dan persamaan kuadratik: apa bezanya
Fungsi kuadratik f(x) = ax² + bx + c ialah hubungan banyak kepada satu, kerana dua nilai x boleh memberi nilai f(x) yang sama. Grafnya melengkung, ada satu titik maksimum atau minimum, dan paksi simetrinya selari dengan paksi-y.
Persamaan kuadratik pula ialah ax² + bx + c = 0. Puncanya ialah nilai x yang memuaskan persamaan itu. Pada graf, punca ialah titik graf memotong paksi-x.
a > 0: graf berbentuk ∪, ada titik minimum
a < 0: graf berbentuk ∩, ada titik maksimum
(x − p)(x − q) = 0 → x = p atau x = q
Contoh: selesaikan 2x² = 5x + 3
- Susun semula supaya satu sisi sifar: 2x² − 5x − 3 = 0
- Faktorkan: (2x + 1)(x − 3) = 0
- 2x + 1 = 0 atau x − 3 = 0
- x = −½ atau x = 3
Semak dengan x = 3: kiri 2(3)² = 18, kanan 5(3) + 3 = 18. Sama.
Kesilapan biasa
Membahagi kedua-dua belah dengan x. Untuk x² = 3x, cara itu memberi x = 3 sahaja dan punca x = 0 hilang. Cara betul: x² − 3x = 0, jadi x(x − 3) = 0, maka x = 0 atau x = 3.
DSKP mengehadkan bab ini kepada punca nyata, dan kaedah yang dinyatakan untuk mencari punca ialah pemfaktoran (SP 1.1.6).
Bab 202
Asas Nombor
DSKP: SK 2.1
Asas sesuatu nombor menentukan digit yang boleh digunakan. Asas 2 guna 0 dan 1 sahaja. Asas 5 guna 0 hingga 4. Asas 8 guna 0 hingga 7. Dalam Tingkatan 4, DSKP hanya melibatkan asas yang kurang daripada 10, dan kalkulator tidak dibenarkan untuk penukaran kecuali untuk menyemak jawapan.
| Asas | b³ | b² | b¹ | b⁰ |
|---|---|---|---|---|
| 2 | 8 | 4 | 2 | 1 |
| 5 | 125 | 25 | 5 | 1 |
| 8 | 512 | 64 | 8 | 1 |
Contoh: tukar 2345 kepada asas 10, kemudian kepada asas 8
- Guna nilai tempat: 2 × 5² + 3 × 5¹ + 4 × 5⁰ = 50 + 15 + 4 = 69
- Bahagi berulang kali dengan 8: 69 ÷ 8 = 8 baki 5; 8 ÷ 8 = 1 baki 0; 1 ÷ 8 = 0 baki 1
- Baca baki dari bawah ke atas: 1058
Tambah dan tolak dibuat lajur demi lajur seperti biasa, tetapi "bawa" berlaku setiap kali jumlah satu lajur mencecah nilai asas. Contohnya 1011₂ + 111₂ = 10010₂, kerana dalam asas 2, 1 + 1 = 10₂ (tulis 0, bawa 1). Semak dalam asas 10: 11 + 7 = 18.
Kesilapan biasa
Digit yang sama atau lebih besar daripada asas. Tiada digit 8 dalam asas 8. Kalau jawapan asas 8 anda ada 8 atau 9, ada "bawa" yang terlepas.
Bab 303
Penaakulan Logik
DSKP: SK 3.1 Pernyataan, SK 3.2 Hujah
Pernyataan ialah ayat yang sama ada benar atau palsu, tetapi bukan kedua-duanya. "Tutup pintu itu" bukan pernyataan. "7 ialah nombor perdana" ialah pernyataan benar.
Pengkuantiti "semua" dan "sebilangan" mengubah nilai kebenaran. "Semua nombor perdana ialah nombor ganjil" palsu, dan satu contoh penyangkal sudah cukup: 2. Penafian dibuat dengan "bukan" atau "tidak".
| p | q | p dan q | p atau q |
|---|---|---|---|
| B | B | B | B |
| B | P | P | B |
| P | B | P | B |
| P | P | P | P |
Implikasi, akas, songsangan dan kontrapositif
| Jenis | Bentuk | Contoh | Nilai |
|---|---|---|---|
| Implikasi | Jika p, maka q | Jika x = 4, maka x² = 16 | Benar |
| Akas | Jika q, maka p | Jika x² = 16, maka x = 4 | Palsu (x = −4) |
| Songsangan | Jika bukan p, maka bukan q | Jika x ≠ 4, maka x² ≠ 16 | Palsu (x = −4) |
| Kontrapositif | Jika bukan q, maka bukan p | Jika x² ≠ 16, maka x ≠ 4 | Benar |
Kontrapositif sentiasa sama nilai kebenarannya dengan implikasi asal. Akas dan songsangan pula sentiasa sama nilai antara satu sama lain. "p jika dan hanya jika q" bermaksud kedua-dua "jika p, maka q" dan "jika q, maka p" benar.
Hujah deduktif dan induktif
Hujah deduktif bergerak daripada premis umum kepada kesimpulan khusus. DSKP menyenaraikan tiga bentuk:
| Bentuk | Premis 1 | Premis 2 | Kesimpulan |
|---|---|---|---|
| I | Semua A adalah B | C adalah A | C adalah B |
| II | Jika p, maka q | p benar | q benar |
| III | Jika p, maka q | Bukan q benar | Bukan p benar |
Contoh Bentuk III
Premis 1: Jika suatu nombor ialah gandaan 6, maka nombor itu ialah gandaan 3.
Premis 2: 25 bukan gandaan 3.
Kesimpulan: 25 bukan gandaan 6.
Hujah boleh sah tetapi tidak munasabah: bentuknya betul, tetapi satu premisnya palsu. Hujah induktif pula bergerak daripada beberapa kes kepada kesimpulan umum, dan dinilai sebagai kuat atau lemah. Contoh: 1 = 1², 1 + 3 = 2², 1 + 3 + 5 = 3², maka hasil tambah n nombor ganjil pertama ialah n².
Bab 404
Operasi Set
DSKP: SK 4.1 Persilangan Set, 4.2 Kesatuan Set, 4.3 Gabungan Operasi Set
A ∩ B: unsur yang ada dalam A dan B
A ∪ B: unsur yang ada dalam A atau B (atau kedua-duanya)
A′: unsur dalam ξ yang bukan dalam A
n(A ∪ B) = n(A) + n(B) − n(A ∩ B)
Contoh: ξ = {x : x ialah integer, 1 ≤ x ≤ 12}
A = {gandaan 2} = {2, 4, 6, 8, 10, 12}
B = {gandaan 3} = {3, 6, 9, 12}
- A ∩ B = {6, 12}
- A ∪ B = {2, 3, 4, 6, 8, 9, 10, 12}
- (A ∪ B)′ = {1, 5, 7, 11}
- Semak: n(A ∪ B) = 6 + 4 − 2 = 8
Kesilapan biasa
Menganggap (A ∩ B)′ sama dengan A′ ∩ B′. Dalam contoh ini, (A ∩ B)′ ada 10 unsur, tetapi A′ ∩ B′ = {1, 5, 7, 11} ada 4 sahaja.
Bab 505
Rangkaian dalam Teori Graf
DSKP: SK 5.1 Rangkaian
Graf ialah satu siri bintik yang disambung atau tidak disambung oleh garis. Bintik itu dipanggil bucu dan garis dipanggil tepi. Rangkaian ialah graf yang ada sekurang-kurangnya sepasang bucu yang berkait. Darjah sesuatu bucu ialah bilangan tepi yang bersambung dengannya.
Hasil tambah darjah semua bucu = 2 × bilangan tepi
- Graf mudah: tak terarah, tiada gelung dan tiada berbilang tepi.
- Graf terarah: setiap tepi ada arah (anak panah). Graf tak terarah: tiada arah.
- Graf berpemberat: setiap tepi ada nilai, contohnya jarak, masa atau kos.
- Subgraf: sebahagian bucu dan tepi daripada graf asal.
- Pokok: graf yang menyambung semua bucunya tanpa membentuk kitaran. Bilangan tepinya sentiasa satu kurang daripada bilangan bucu.
Contoh: darjah dan laluan terpendek dari P ke T
Darjah: P = 2, Q = 3, R = 3, S = 3, T = 1. Jumlahnya 12, iaitu 2 × 6 tepi.
| Laluan | Jarak (km) |
|---|---|
| P→R→Q→S→T | 11 |
| P→Q→S→T | 12 |
| P→R→S→T | 13 |
| P→Q→R→S→T | 16 |
Laluan terpendek ialah P→R→Q→S→T, sejauh 11 km. Perhatikan laluan ini lebih panjang dari segi bilangan tepi, tetapi lebih pendek dari segi jarak.
Bab 606
Ketaksamaan Linear dalam Dua Pemboleh Ubah
DSKP: SK 6.1, SK 6.2 (sistem ketaksamaan linear)
Ketaksamaan seperti y ≤ x + 2 atau 2x + 3y > 12 ada banyak penyelesaian. Semua titik yang memuaskannya membentuk satu rantau pada satah Cartes, dan rantau itulah yang dilorek.
- Lukis garis sempadan dengan menukar tanda ketaksamaan kepada "=": y = x + 2.
- Pilih satu titik ujian yang bukan pada garis. (0, 0) paling senang.
- Gantikan: 0 ≤ 0 + 2 benar, jadi rantau yang mengandungi (0, 0) dilorek.
Bila y sudah diasingkan, rantau bagi y > mx + c terletak di atas garis dan rantau bagi y < mx + c di bawah garis. Kebiasaannya garis sempadan dilukis putus-putus bagi < atau > (titik pada garis tidak termasuk) dan garis penuh bagi ≤ atau ≥. Ikut cara yang digunakan guru anda.
Contoh: adakah titik ini dalam rantau y ≤ x + 2, y ≥ 0, x ≤ 3?
(1, 2): 2 ≤ 3, 2 ≥ 0, 1 ≤ 3. Ketiga-tiganya benar, jadi ya.
(3, 6): 6 ≤ 5 palsu, jadi tidak, walaupun dua syarat lain benar.
Bab 707
Graf Gerakan
DSKP: SK 7.1 Graf Jarak-Masa, SK 7.2 Graf Laju-Masa
| Graf | Kecerunan ialah | Garis mengufuk bermaksud | Luas di bawah graf ialah |
|---|---|---|---|
| Jarak-masa | laju | objek pegun | tidak digunakan |
| Laju-masa | pecutan | laju malar | jarak yang dilalui |
Laju purata = jumlah jarak ÷ jumlah masa
Pecutan = (laju akhir − laju awal) ÷ masa
Contoh: kereta mainan bergerak mengikut graf di atas
- Jarak = luas: ½ × 4 × 12 + 12 × 6 + ½ × 4 × 12 = 24 + 72 + 24 = 120 m
- Pecutan dalam 4 saat pertama = (12 − 0) ÷ 4 = 3 m s⁻²
- Laju purata = 120 ÷ 14 = 8.57 m s⁻¹ (2 t.p.)
Kecerunan negatif pada graf laju-masa bermaksud laju berkurang (nyahpecutan), seperti 4 saat terakhir dalam graf ini.
Bab 808
Sukatan Serakan Data Tak Terkumpul
DSKP: SK 8.1 Serakan, SK 8.2 Sukatan Serakan
Serakan menunjukkan sejauh mana data tersebar. Dua kelas boleh ada min markah yang sama tetapi serakan yang jauh berbeza.
Julat = nilai terbesar − nilai terkecil
Julat antara kuartil = Q3 − Q1
Varians, σ² = Σx²/N − x̄² atau Σ(x − x̄)²/N
Sisihan piawai, σ = √σ²
Contoh: masa (minit) 11 murid ke sekolah, data rekaan
12, 15, 7, 20, 9, 14, 18, 10, 25, 13, 16
- Susun menaik: 7, 9, 10, 12, 13, 14, 15, 16, 18, 20, 25
- Median = nilai ke-6 = 14. Julat = 25 − 7 = 18
- Q1 = nilai tengah separuh bawah (7, 9, 10, 12, 13) = 10. Q3 = nilai tengah separuh atas (15, 16, 18, 20, 25) = 18
- Julat antara kuartil = 18 − 10 = 8
- Σx = 159, Σx² = 2569, x̄ = 159/11
- σ² = 2569/11 − (159/11)² = 24.61; σ = 4.96 (2 t.p.)
Kesan perubahan data pada serakan
| Perubahan | Julat, julat antara kuartil, σ | Varians |
|---|---|---|
| Setiap nilai ditambah atau ditolak k | Tidak berubah | Tidak berubah |
| Setiap nilai didarab k (k > 0) | Didarab k | Didarab k² |
| Satu pencilan dimasukkan | Julat dan σ naik banyak; julat antara kuartil hampir tidak berubah | Naik banyak |
Kesilapan biasa
Membundarkan x̄ sebelum mengira varians. Guna nilai penuh dalam kalkulator dan bundarkan pada langkah terakhir sahaja. Rumus DSKP membahagi dengan N, bukan N − 1.
Bab 909
Kebarangkalian Peristiwa Bergabung
DSKP: SK 9.1 hingga 9.4
Peristiwa bergabung terhasil daripada dua atau lebih peristiwa, contohnya melambung syiling dan dadu serentak. Kesudahannya boleh disenaraikan dengan gambar rajah pokok, pasangan tertib atau jadual.
| Jenis | Maksud | Contoh |
|---|---|---|
| Tak bersandar | Kesudahan satu peristiwa tidak mengubah kebarangkalian peristiwa lain | Lambung syiling, kemudian lambung dadu |
| Bersandar | Kesudahan pertama mengubah kebarangkalian kedua | Ambil dua guli tanpa dikembalikan |
| Saling eksklusif | Tidak boleh berlaku serentak | Satu dadu menunjukkan 1 dan menunjukkan 6 |
Tak bersandar: P(A ∩ B) = P(A) × P(B)
P(A ∪ B) = P(A) + P(B) − P(A ∩ B)
Saling eksklusif: P(A ∩ B) = 0
Contoh 1 (bersandar)
Sebuah beg ada 3 guli merah dan 2 guli biru. Dua guli diambil satu demi satu tanpa dikembalikan.
P(kedua-duanya merah) = 3/5 × 2/4 = 6/20 = 3/10
Contoh 2 (tidak saling eksklusif)
Satu dadu dilambung. A = nombor genap, B = nombor lebih besar daripada 3.
P(A ∪ B) = 3/6 + 3/6 − 2/6 = 4/6 = 2/3. Semak: A ∪ B = {2, 4, 5, 6}.
Bab 1010
Matematik Pengguna: Pengurusan Kewangan
DSKP: SK 10.1 Perancangan dan Pengurusan Kewangan
DSKP menyenaraikan lima langkah proses pengurusan kewangan:
- Menetapkan matlamat.
- Menilai kedudukan kewangan.
- Mewujudkan pelan kewangan.
- Melaksanakan pelan kewangan.
- Mengkaji semula dan menyemak kemajuan.
Matlamat kewangan ditetapkan ikut konsep SMART: Specific (khusus), Measurable (boleh diukur), Attainable (boleh dicapai), Realistic (realistik) dan Time-bound (ada tempoh). Bezakan keperluan (tambang, makanan) daripada kehendak (kasut berjenama) sebelum menetapkan matlamat.
Contoh rekaan: pelan wang saku Mei Ling
Matlamat SMART: kumpul RM180 untuk kasut sukan dalam 6 bulan, dengan menyimpan RM30 sebulan.
| Perkara | RM sebulan |
|---|---|
| Wang saku (pendapatan) | 300 |
| Tambang bas sekolah | −80 |
| Makanan dan minuman | −120 |
| Lain-lain (alat tulis, topup) | −40 |
| Lebihan | 60 |
| Simpanan untuk kasut | 30 |
| Simpanan kecemasan | 30 |
Lebihan RM60 cukup untuk RM30 sebulan, jadi matlamat ini boleh dicapai. Pada bulan ke-3, Mei Ling semak semula: sudah ada RM90?
Soalan dan latihan Matematik Tingkatan 4
Setiap set ada 6 soalan, satu daripada Bab 1, 2, 4, 7, 8 dan 9. Nombor soalan dijana secara rawak, jadi setiap kali anda tekan Soalan baharu set itu berbeza. Jawapan dikira terus daripada nombor soalan, dan jalan kerja ditunjukkan langkah demi langkah.
Cara taip jawapan: pecahan sebagai 3/10, dua punca sebagai 2, -3, dan asas nombor tanpa subskrip. Varians, sisihan piawai dan laju purata diterima jika beza dengan jawapan kami tidak lebih daripada 0.01. Apa yang anda taip tidak dihantar atau disimpan; semakan berlaku dalam pelayar anda.
Bab 1 · Persamaan kuadratik
Selesaikan persamaan kuadratik x² − x − 6 = 0 dengan kaedah pemfaktoran.
- Cari dua nombor yang hasil darabnya −6 dan hasil tambahnya −1: 2 dan −3.
- Faktorkan: (x + 2)(x − 3) = 0
- x = −2 atau x = 3
Bab 2 · Asas nombor
Hitung 10114 + 2304. Beri jawapan dalam asas 4.
- Susun mengikut lajur dan kira dari kanan. Dalam asas 4, setiap 4 dalam satu lajur menjadi 1 di lajur sebelah kiri.
- Lajur 1: 1 + 0 = 1, tulis 1
- Lajur 2: 1 + 3 = 4 = 4 + 0, tulis 0, bawa 1
- Lajur 3: 0 + 2 + 1 (bawa) = 3, tulis 3
- Lajur 4: 1 + 0 = 1, tulis 1
- Jawapan: 13014
Bab 4 · Operasi set
Dalam sekumpulan 37 orang murid, A = {murid yang menyertai pasukan bola jaring} dan B = {murid yang menyertai kelab bahasa}. Diberi n(A) = 15, n(B) = 21 dan n(A ∩ B) = 1. Berapakah murid yang tidak menyertai kedua-dua kumpulan itu, iaitu n((A ∪ B)′)?
- n(A ∪ B) = 15 + 21 − 1 = 35
- n((A ∪ B)′) = n(ξ) − n(A ∪ B) = 37 − 35 = 2
Bab 7 · Graf laju-masa
Graf laju-masa menunjukkan gerakan sebuah kereta mainan kawalan jauh dalam 17 saat. Laju dalam m s⁻¹. Hitung pecutan kereta itu dalam 5 saat pertama, dalam m s⁻².
- Pecutan = perubahan laju ÷ masa
- = (14 − 0) ÷ 5
- = 2.8 m s⁻²
Bab 8 · Sukatan serakan
Set data berikut mempunyai 7 nilai: 26, 43, 54, 31, 52, 42, 35. Cari julat data itu.
- Susun data menaik: 26, 31, 35, 42, 43, 52, 54
- Julat = nilai terbesar − nilai terkecil = 54 − 26 = 28
Bab 9 · Kebarangkalian
Dua biji dadu adil, satu merah dan satu biru, dilambung serentak. Cari kebarangkalian dadu merah menunjukkan nombor genap dan dadu biru menunjukkan nombor 1.
- Dua lambungan ini peristiwa tak bersandar, jadi P(A ∩ B) = P(A) × P(B).
- P(merah: nombor genap) = 3/6 = 1/2
- P(biru: nombor 1) = 1/6 = 1/6
- P = 1/2 × 1/6 = 112
Lihat semua jawapan set ini
- x = −2 atau x = 3
- 13014
- 2
- 2.8 m s⁻²
- 28
- 112
Bab 3, 5, 6 dan 10 lebih kepada penaakulan, lukisan dan perancangan, jadi latihannya ada dalam contoh nota di atas.
Tentang, privasi dan penafian
Tentang NotaMatematik.my
NotaMatematik.my ialah laman nota ringkas dan latihan Matematik KSSM untuk pelajar sekolah menengah. Laman ini ditulis dan diselenggara oleh Edwin Tan.
Nota ditulis dalam bahasa sendiri dan disusun ikut senarai tajuk DSKP. Semua contoh dan soalan menggunakan nombor kami sendiri. Kami tidak menyalin teks, rajah atau soalan buku teks, kertas peperiksaan atau buku latihan, dan tidak memuat naik fail PDF milik orang lain.
Laman ini bebas dan tiada kaitan dengan Kementerian Pendidikan Malaysia, Bahagian Pembangunan Kurikulum, Lembaga Peperiksaan atau mana-mana penerbit.
Hubungi
E-mel: hello@notamatematik.my
Jumpa kesilapan dalam nota atau jawapan? Hantar e-mel dengan nama bab dan soalan itu. Kami semak dan betulkan.
Penafian
Nota ini ringkasan untuk ulang kaji, bukan pengganti buku teks atau pengajaran guru. Jika cara guru atau sekolah anda berbeza, ikut cara mereka dalam peperiksaan sekolah. Nama orang, bank dan data dalam contoh ialah rekaan.
Privasi
Laman ini tidak meminta anda mendaftar dan tidak mengumpul nama atau maklumat peribadi. Jawapan yang anda taip dalam latihan disemak dalam pelayar sahaja dan tidak dihantar kepada kami. Jika anda menghantar e-mel, alamat dan isinya digunakan hanya untuk membalas, selaras dengan Akta Perlindungan Data Peribadi 2010.
Kami mungkin menggunakan alat statistik (jika ada) untuk mengira lawatan secara agregat, contohnya halaman mana yang dibaca. Sesetengah alat statistik, seperti Google Analytics, menggunakan kuki. Data ini tidak digunakan untuk mengenal pasti anda.
Laman ini mungkin memaparkan iklan Google AdSense (jika ada). Pembekal pihak ketiga, termasuk Google, menggunakan kuki untuk memaparkan iklan berdasarkan lawatan anda sebelum ini ke laman ini dan laman lain. Kuki pengiklanan Google membolehkan Google dan rakan kongsinya memaparkan iklan kepada anda berdasarkan lawatan tersebut. Oleh sebab ramai pembaca kami pelajar sekolah, iklan di laman ini (jika ada) ditetapkan sebagai iklan yang tidak diperibadikan.
Anda boleh menutup iklan yang diperibadikan di Tetapan Iklan Google, atau menolak kuki pembekal pihak ketiga di www.aboutads.info. Kuki juga boleh dipadam atau disekat melalui tetapan pelayar anda.